Hranom protiv anemije: plan prehrane za liječenje malokrvnosti

Anemija, odnosno malokrvnost, predstavlja oboljenje koje je direktno uzrokovano deficitom crvenih krvnih zrnaca. Do nedostatka eritrocita dolazi zbog nemogućnosti tijela da proizvede njihovu dovoljnu količinu, što za posljedicu ima i nedovoljno kiseonika u organizmu. Jedan od sastojaka crvenih krvnih zrnaca je i hemoglobin, protein koji u sebi sadrži gvožđe. Gvožđe je veoma važno jer vezuje kiseonik i transportuje ga do svake ćelije u organizmu. Ako svom organizmu ne obezbijedimo dovoljno gvožđa, onda crvena krvna zrnca nisu u mogućnosti da prenose kiseonik, uslijed čega dolazi do anemije.

Dakle, anemija je direktno uzrokovana nedovoljnim snabdjevanjem ogranizma gvožđem, kao i folnom kiselinom. Dok je gvožđe odgovorno za prenos kiseonika, folna kiselina je važna jer podstiče proizvodnju eritrocita. Ljudskom organizmu potrebno je 15- 20 mg gvožđa dnevno, što se nadoknađuje kroz odgovarajući zdravstveni režim prehrane ili kroz unos suplemenata.

Plan prehrane za borbu protiv anemije

Prehrana bogata gvožđem, folnom kiselinom i vitaminom B-12 može izliječiti anemiju.
Postoje dve vrste gvožđa, to jest hemijsko gvožđe i nehemijsko gvožđe. Hemijsko se nalazi u namirnicama životinjskog porijekla a nehemijsko u namirnicama biljnog porijekla. Hemijsko gvožđe se apsorbuje mnogo brže u odnosu na gvožđe koje nije hemijsko. Potrebno je primjenjivati plan prehrane koja sadrži obe vrste gvožđa, hemijsko i nehemijsko. Ukoliko budete pratili ovaj plan prehrane svakodnevno, vrlo brzo videćete kako se nivo gvožđa u vašem organizmu povećava.

Da bi ste uz pomoć hrane liječili anemiju veoma je važno da pažljivo napravite plan prehrane, kako bi ste izvukli maksimum iz hrane i nadoknadili nedostatak gvožđa. Evo nekoliko savjeta kojih se obavezno treba pridržavati u prehrani protiv malokrvnosti:

Konzumirajte zeleno lisnato povrće, crveno meso, živinsko meso, morsku hranu i svu drugu vrstu hrane koja sadrži gvožđe u velikim količinama.

-Izbjegavajte kombinovanje hrane koja sadrži kalcijum sa hranom koja sadrži gvožđe. Nakon obroka sa namirnicama koje sadrže gvožđe, uvijek sačekate najmanje 2-3 sata prije nego što uzmete hranu bogatu kalcijumom.

-Jedite hranu koja sadrži folnu kiselinu i vitamin B12, jer ona povećava apsorpciju gvožđa. Konzumirajte kiselnu hranu, jer ona takođe apsorbuje gvožđe.

U nastavku teksta preporučujemo namirnice koje su bogate gvožđem i folnom kiselinom.

Meso, živina i morska hrana

Meso, živinsko meso i plodovi mora su bogat izvor hemijskog gvožđa koje se brzo apsorbuje u organizmu i na taj način višestruko smanjuje mogućnost da crvena krvna zrnca (RBC) budu deficitarna. Crveno meso u sebi sadrži veliku količinu gvožđa, a nutricionisti prije svega preporučuju jagnjetinu, ovčetinu i govedinu.

Iako je morska hrana takođe bogata hemijskim gvožđem, izbjegavajte kozumiranje konzerviranog lososa i druge konzervirane morske hrane, jer sadrži značajne količine kalcijuma, mineral koji spriječava apsorpciju gvožđa u organizmu. Umjesto konzervisane, treba konzumirati svježu morsku hranu. Jedite škampe, svježeg lososa, tunu, ostrige.

Crveno meso, meso pernatih životinja i morske plodove kombinujte sa svježim salatama od povrća.

Iznutrice

Ljudi većinom ne vole da jedu iznutrice, ali važno je znati da su upravo iznutrice jedan od najbogatijih izvora gvožđa, prije svega džigerica, srce, bubrezi, pa čak i goveđi jezik. Ako želite da hranom pobedite anemiju, onda obavezno uvrstite iznutrice u vaš režim prehrane, bez obzira što ih ne volite.
Hrana bogata folnom kiselinom i vitaminom B12

Unos folne kiseline i vitamina B12 je jako važan jer su ovi sastojci direktno odgovorni za proizvodnju crvenih krvnih zrnaca. Namirnice koje sadrže visok nivo folne kiseline i vitamina B12 su: sve vrste mahunarki, jaja, citrusno voće, žitarice, životinjske iznutrice.

Lisnato zeleno povrće

Vrste zelenog povrća koje obavezno treba da se nađu na vašem redovnom jelovniku su: kelj, spanać, blitva, raštan, rukola. Uvrstite u vašu prehranu puno lisnatog zelenog povrća, jer sadrži značajnu količinu nehemijskog gvožđa u sebi. Zeleno lisnato povrće može se konzumirati kao salata ili kao bareno povrće. Nemojte ga previše kuhati, jer će u tom slučaju toplota uništiti sve nutrijente koji se nalaze u njemu.

Važno je napomenuti da pojedino zeleno povrće, kao što su kelj ili spanać, sadrži oksalate, koji otežavaju apsorpciju gvožđa u organizmu, pa sa ovakvim vrsta povrća treba biti oprezan. Kako biste maksimalno iskoristili ovakve vrste zelenog povrća, zajedno sa njima uvrstite u prehranu voće i povrće koje je bogatom vitaminom C, jer ovaj vitamin povećava apsorpciju gvožđa.

Neke vrste zelenog povrća, kao što su raštan i blitva, takođe su bogati izvor folne kiseline i zato ih obavezno treba uvrstiti u režim prehrane protiv anemije koja je izazvana deficitom folne kiseline.

Mahunarke

Mahunarke su još jedan bogat izvor hemijskog gvožđa. Možete ih koristiti u salatama, u kombinaciji sa drugim povrćem, ili sa mesom. Tako ćete sebi obezbjediti obroke pune gvožđa. Visok sadržaj gvožđa imaju crveni i crni pasulj, leblebije, grašak, soja…

Orašasti plodovi i sjemenke

Orašasti plodovi i sjemenke mogu se jesti samostalno ili u salatama, a često se koriste i za dezerte. Uvijek birajte sirove orašaste plodove a izbjegavajte fabrički upakovane. Jedite sjemenke bundeve, sjemenke suncokreta, orahe, bademe, indijski orah.

Hrana bogata vitaminom C i betakarotenom

Betakaroten i vitamin C se preporučuju anemičnim osobama zato što povećavaju apsorbciju gvožđa u organizmu. Zato je veoma korisno konzumirati hranu koja je bogata vitaminom C i betakarotenom u kombinaciji sa hranom koja sadrži gvožđe. Neke namirnice koje su pravi rudnik vitamina C i betakarotena su cvekla, pomorandže, šargarepa, paradajz i kajsije.